loader

ضوابط احداث انبار ها

چهارشنبه,05/خرداد/1400 - 16:35:38 - 62
انبار ساختمان یا محوطه‌ای تجاری است که با بهره‌برداری از یک سیستم صحیح طبقه‌بندی، برای نگهداری یک یا چند نوع کالای بازرگانی، صنعتی و مواد اولیه استفاده می شود.

در طراحی انبارها نکاتی را الزاما باید لحاظ کرد که بعد از پیاده سازی و ساخت انبار دچار کمترین مشکل باشیم. این نکات غالبا عمومی و مشتر​ک و یکسری نکات اختصاصی می باشند که در مرحله طراحی باید در نظر گرفته شود.

1.باید از سطح زمین های اطراف بالاتر باشد.
2.آبگیر و نمناک نباشد.
3.دیوارها و سقف ها بدون استثناء باید از مصالح غیر قابل اشتعال بکار برده شود.
4.کف انبارها باید از بتن مسلح و مقاوم باشد تا در برابر وزن اجسام قابلیت تحمل را داشته باشد.
5.کف انبارها باید دارای شیب ملایم باشد تا در صورت شستشو آب در محل هایی از آن جمع نشود.
6.فاصله بین انبارها باید به نحوی باشد که به راحتی ماشین های آتش نشانی در حد فاصل بین آن ها حرکت کند.
7.درب انبارها باید از جنس فلز و سطح داخلی آن صاف و بدون شکاف باشد.
.8 پنجره انبارها باید فلزی و مجهز به حفاظت و تور سیمی باشد.
9.داخل انبارها باید به نسبت حجم آن دستگاه تهویه و هواکش داشته باشد.
10.سیم کشی برق باید تو کار و از داخل و لوله های مخصوص انجام گیرد و کلید و پریزها و روشنایی از نـوع ضـد جرقه باشد.
11.لامپ های روشنایی باید دارای حفاظ با حباب باشد و از دستگاه های حرارتی شعله بـاز در داخـل انبارهـا نبایـد استفاده کرد.
12.انبارها باید مجهز به وسائل و ابزار آتش نشانی باشد.
13.فواصل بین هر ردیف از اجناس در انبارهایی که عرض آن ها بیش از 20 متر است در نظر گرفته شود.
14.در صورت تردد وسائل نقلیه در داخل انبار اگزوز آن مجهز به فیلتر جرقه گیر باشد.
15.نحوه چیدن بسته ها به روی چیدن آجر به طوری باشد که مهار باشد.
16.فاصله کالاهای دیوار جانبی حداقل 60 سانتی متر باشد.
17.فاصله بین ردیف های کالا باید حداقل 2 متر و ارتفاع آن نباید بیش از 4/5 متر باشد.
18.ارتفاع سقف کالا تا نزدیک ترین روشنایی نباید کمتر از یک متر باشد.
19.استعمال دخانیات اکیداً ممنوع می باشد.
20.مواد ضایع باید از انبار تخلیه شد.
21.آبدارخانه یا محل استراحت در داخل انبار نباشد.
22.هر جنسی جداگانه انبار شود.

بیشتر بدانید: چگونه مکان یابی و موقعیت مناسبی برای انبار انتخاب کنیم

عوامل مؤثر در تعیین موقعیت فیزیکی انبار در کارگاه

جهت تعیین طراحی مناسب فیزیک انبار، باید در ابتدا محل مناسبی را برای انبار در نظر رفت که در این راستا مهمترین عوامل عبارتند از:

  1. ظرفیت مورد انتظار: تعیین ظرفیت فعلی و توسعه ای انبارها بر حسب براورد مقدار اجناسی که باید در آن ها ذخیره شود.
  2. مکان یابی درون کارگاه: به نحوی که هزینه های حمل و نقل حداقل و خدمت رسانی به کارگاه حداکثر شود.
  3. تعیین تقریبی مبدأ و مقصد کالاهای انبار شده: جهت حداقل رساندن مسافت کل (مینیمم هزینـه حمـل و نقـل و زمـان) لازم است که بهترین نقاط ورودی و خروجی انبار تعیین شود.
  4. آزادی عمل و فضای کافی برای تسریع امور فضای کافی برای تخلیه، بارگیری یا عبور وسایل نقلیه یا تردد افراد
  5. هزینه های راه اندازی و آماده سازی: انتخاب زمین های مسطح و بـا ارتفـاع مناسـب و شـیب کـم جهـت کـاهش هزینـه های تسطیح، خاکبرداری و خاکریزی
  6. ایمنی انبارها: انبار حتی المقدور در مکانی از کارگاه باشد که از نظر مسائلی حفاظتی و آسیب های محیطی ایمن باشد.

انتخاب مکان فیزیکی انبار

در ابتدا باید محل مناسب انبار را تعیین نمود در این راستا مهم ترین عواملی که بر تعیین محل مؤثرند به شرح زیر می باشند:

  • ظرفیت مورد انتظار: یعنی تعیین ظرفیت فعلی و آتی انبارها بر حسب مقدار کالایی که در آن ها ذخیـره می شود یا خواهد شد.
  • تعیین تقریبی مبدأ و مقصد کالاهایی که انبار می شوند: به طوری که مسافت کـل (هزینه حمل و
    نقل) به حداقل ممکن برسد برای این کار به بررسی میزان ورودی از هر مبادی و مسافت آن و خروج و مسافت آن تا محل مصرف باید پرداخت در این راستا از تکنیک های Research Operation یا OR بهره گرفتـه می شـود مثال ایـن مـورد تعیین بهترین محل انبارها برای توزیع کارهای وارداتی است.
  • نوع حمل و نقل: از طریق آبی، هوایی، راه آهن یا بزرگراه ها و راه های فرعی و تعیین بهترین طریق آن.
  • اهداف خاص: ساختن سیلو برای غلات و حبوبات در کنار نواحی کشاورزی و یا سردخانه برای انبـار کـردن
    صیدهای ماهی از دریا یا میوه در کنار دریا و یا باغ های میوه یا سایر مواردی که مورد نظر ماست.
  • آزادی عمل و فضای کافی برای تسریع امور: فضای کافی برای تخلیه، بارگیری یا عبور وسایل نقلیـه یـا تردد افراد.
  • محدودیت زمین: گرانی زمین درون شهری و ارزانی خارج از شهر موجبـات گـسترش عمـودی یـا ارتفـاع انبارها در داخل شهر می شود و ایجاد انبار در خارج از شهر تردد در مدخل ورودی های شهر را با ترافیک مواجه خواهد ساخت.
  • هزینه های راه اندازی و آماده سازی Setup هزینه های تسطیح و خاکبرداری و خاک ریزی را باید
    کمینه نمود و بتوان آب باران و فاضلاب ها را به راحتی هدایت نمود لذا زمین های مـسطح و بـا ارتفـاع مناسـب و شـیب کـم ارجح تر است.
  • محدودیت های قانونی: که موجب منع احداث انبار در ناحیه یا نواحی خاص می شود.
  • تناسب با محیط: یعنی باید تردد وسایل نقلیه و سر و صدا، مزاحم همسایگان نـشود و در محـل و محـیط غیر مسکونی مناسب احداث شود.
  • تبلیغات و نمایاندن شرکت: از طریق مثلاَ ایجاد انباری با ساختمان و نمایی زیبـا در کنـار جاده هایی
    اصلی یا فرعی.
  • خدمات شهری: محل انبار در جایی باشد که از امکاناتی چون آب، برق، تلفن و ایمنی بتوان بهره گرفت.

این موارد از نکات عمده ای هستند که در طراحی و تعیین مناسب محل انبارها قبل از ایجاد آن باید مورد توجه قرار گیرند. اما جهت طراحی سیستم فیزیکی انبارها می توان از فلوچارت یا نمودار گردش کار آن هـم جهـت نظـام دهی امـور و رعایت تقدم و تأخر کارها بهره گرفت.

برق انبار

جهت طراحی انبار یا مجتمع انبار مناسب باید بخش های مختلفی را در نظر گرفت این بخش ها را می توان در سه دسته کلی قرار داد:

الف) سالن های ذخیره سازی اقلام کالا و مواد:

در طراحی ساختمان سالن های ذخیره سازی کالا رعایت مـوارد زیر مهم است:

  • کش ل انبار که در دو مورد هزینه دیوارکشی و کارایی عملیات حمل و نقل مؤثر است.
  • نوع ساختمان انبار و توجه به شیب سقف و نوع سقف انبارها و استفاده از تیر، ورق یا خرپا در جای مناسـب آن.
  • نوع درب های ورودی و خروجی از نظر عبور و مرور افرار و تجهیزات حمل و نقل و حفاظت و ایمنی انبارها و جلوگیری از ورود افراد متفرقه و عدم تبادل حرارتی بین انبار و محوطه بیرون. ابعاد درها با توجه به عبور تجهیزات حمـل و نقل باید طراحی و ساخته شود و بهتر است که به صورت کشویی و یا کرکره ای باشد و وجود و نصب درهای کوچـک جهـت عبور و مرور افراد ضروری است تا فقط در موارد خاص از درب های کشویی استفاده گردد.
  • نحوه دریافت و ارسال کالا و اینکه از سکوی تخلیه و بارگیری بهره گرفته می شود یا خیر و به طوری باشـد که از کارایی برخوردار باشد و ترافیک کامیون های در انتظار بارگیری یـا تخلیـه را ببـار نیاورد و بـرای ایـن کـار راهروهای جداگانه های جهت دریافت و راهرو یا راهروهای دیگری برای ارسال و بارگیری در صورت لزوم تعبیه گردد.
  • ایجاد سکوهای تخلیه و بارگیری با ارتفاع و زوایای مورد نظر و مناسب و رعایت شرایط اقلیمی در سـاخت سکوها.
  • پس سازی و کفسازی مناسب در قسمت های حساس انبار مثل دیوارهای حایل، ستون ها و راهروها و مـسیر وسایل نقلیه سنگین و سکوهای تخلیه و بارگیری و...
  • بکارگیری مواد ساختمانی مناسب مثلاَ فولاد در ساختمان ستون ها و دیوارها و سقف انبارها و ورق آلومینیم در پوشش سقف ها و دیوار انبارها و ساختمان های صنعتی و در صورت امکان به علت صرفه جویی و با رعایت اقدامات ایمنی استفاده از چوب در ساختن اسکلت انبارها و بکاربردن آجر به علت خنک تر کردن فـضا کمتر کـردن هزینـه گرم سازی ساختمان ها نسبت به پوشش ها سقفی و دیواری و فلزی.
  • بکارگیری بتون های سیمانی و قطعات پیش ساخته بتونی چرا که زمان ساخت بنا را کم و انبـار و نـسبت بـه آتش سوزی مقاوم می نماید گرچه ساخت آن نسبتا زیاد است. امروزه در ساخت انبارها از مصالح متعدد و متنوع بهره گرفتـه می شود مثل بتون برای پی ها و شناورها، ورق فلزی برای پوشش سقف ها و پروفیل برای خرپاها و اسکلت سقف ها.
بیشتر بدانید: نکاتی که باید در حین طراحی انبارها مد نظر داشت

ب) بخش های اداری و مالی:

گستردگی این بخش اداری و مالی متناسب با میزان فعالیت انبـار و تعـداد افـراد است.

ج) بخش های خدماتی:

  • این بخش ها نیز متناسب با میزان فعالیت های هر انبار می تواند گسترده یا محدود باشد.
    اما در زیر به بخش های خدماتی موجود در یک مجتمع بزرگ انبار اشاره می شود:
  • شعبه بانک جهت سهولت انجام امور مالی
  • مراکز آتشنشانی و خدمات ایمنی
  • پمپ بنزین جهت وسایط نقلیه حمل و نقل
  • تعمیرگاه مجهز تجهیزات حمل و نقل
  • کارگاه بخاری، آهنگری، جوشکاری
  • انبار قطعات یدکی و ملزومات مصرفی
  • پارکینگ برای استفاده کارکنان
  • ترمینال جهت استفاده کامیون ها و کانتیرهای در انتظار تخلیه
  • ساختمان مسکونی برای کارکنان و نگهبانان و برج های دیده بانی
  • رختکن دوشی و نمازخانه و رستوران و ناهارخوری برای کارکنان
  • سرویس های بهداشتی و دستشوئی های عمومی برای کارکنان

اما مهم ترین تأسیساتی که در یک مجتمع انبار مورد نیاز است عبارتند از:

  1. تأسیسات مربوط به برق و آب
  2. تأسیسات فاضلاب و آب های سطحی
  3. تاسیسات گرمازا و سرمازا و وسایل مورد نظر آن
  4. تأسیسات اعلام خطر در هنگام حریق و اطفاء آن و سایر خطرات اما در طراحی باید به نکات زیر توجه نمود:
  • نوع کالاهایی که عموماَ نگهداری می شود
  • ظرفیت مورد نظر انبارها
  • شرایط جغرافیایی و اقلیمی
  • میزان دسترسی به زمین
  • شبکه ارتباطی کشوری و درون مجتمع انبارها
  • وسایل حمل و نقل خارجی و داخلی
  • توسعه آینده انبارها و در نظر گرفتن نکات و فضا و برنامه های آینده
  • بررسی های اقتصادی این بررسی ها می تواند در زمینه های مختلف صورت پذیرد

به منظور استفاده کاربردی از این مقاله می توانید با سیستم انبارداری انبار آنلاین آشنا شوید.

پشتیبانی انبار آنلاین

اطلاعات بلاگ

آخرین بروزرسانی: چهارشنبه 23/تیر/1400
تعداد مطالب: 385
تعداد بازدید: 504,418
تاریخ شروع: پنج شنبه 16/آذر/1396
تعداد بازدید بر اساس هر IP است.

درباره این مطلب دیدگاهی بنویسید...